صنعت غذا گرفتار اقتصاد دولتی
مشکلات صنایع غذایی یکی دو تا نیست و
تولیدکنندگان مواد غذایی با مشکلات ریز و درشت زیادی دست و پنجه نرم کرده و
میکنند و به نظر نمیرسد حالا حالاها این مشکلات رفع و رجوع شود و این
تولیدکنندگان بتوانند نفسی به راحتی بکشند.تولیدکنندگان مواد غذایی
مشکلات خود را از تعداد انگشتهای دست بیشتر میدانند اما اغلب آنها
معتقدند که کمبود نقدینگی، عدم ارایه تسهیلات بانکی، نوسان شدید قیمت مواد
اولیه و وجود مشکلاتی در صادرات عمده معضلات پیشروی آنان را تشکیل میدهد.
این
روزها که به هفته صنعت و معدن نزدیک میشویم، فعالان این بخش در شاخههای
مختلف دست به کار شدهاند و میخواهند به بهانه برگزاری این هفته بار دیگر و
برای چندمین بار مشکلات خود را بر سر زبانها بیندازند. در این میان
فعالان صنعت غذا هم بیکار نمانده و خود را همراه قافله سایر صنعتگران
کردهاند تا شاید برایشان فرجی حاصل شود. شاید به همین منظور بود که عصر
روز سهشنبه همزمان با همایش فضای کسب و کار، مشکلات صنایع و راهکارهای
اجرایی که توسط کنفدراسیون صنعت و انجمن مدیران صنایع برگزار شد، فعالان
صنایع غذایی نیز پانلی را برای بیان مشکلاتشان به خود اختصاص دادند. در این
پانل پنج نفر از فعالان صنعت غذا دیدگاههای خود در مورد این صنعت،
مشکلاتی که پیشرو داشته و دارند را بیان و چند راهکار و پیشنهاد نیز برای
رفع و رجوع آن ارایه دادند.
همسایهها خواهان مواد غذایی ما هستند
در ابتدای پانل دوم این همایش که به فضای کسب و کار، مشکلات صنایع غذایی و راهکارهای اجرایی اختصاص داشت، علی موحد، عضو هیات مدیره انجمن صنفی صنایع بیسکویت، شیرینی و شکلات به بررسی پتانسیلهای صنعت غذا از دو دیدگاه داخل و خارج کشور پرداخت.وی شرایط اقلیمی مناسب برای تولید محصولات کشاورزی، رشد جمعیت، وابستگی اندک به منابع خارجی در صورت اعمال مدیریت صحیح، پراکندگی واحدهای صنعتی، ظرفیتهای بالای اشتغالزایی، پیشرفتهای علمی و امکان سرمایهگذاری در هر سطحی را از پتانسیلهای داخلی صنعت غذا برشمرد.موحد از دیدگاه بازارهای خارجی نیز به بررسی پتانسیل صنعت غذا پرداخت و گفت: در کشورهای همسایه ایران 500میلیون نفر جمعیت وجود دارد که بنا به اشتراکاتی که میان ما با آنها وجود دارد، بیشتر این کشورها خواهان محصولات غذایی ایران هستند.وی ایران را شاهراه تجاری دنیا دانست و افزود: اگر بنا باشد ایران در سازمان تجارت جهانی حرفی برای گفتن داشته باشد، این موضوع از ناحیه صنایع غذایی خواهد بود.به گفته عضو هیاتمدیره کانون انجمنهای صنفی صنایع غذایی یکی از مشکلات صنایع غذایی دولتی بودن اقتصاد و از آن مهلکتر رشد بیرویه همین اقتصاد دولتی است.وی با بیان این موضوع که بهرغم تاکیدات فراوان، دولت به جای کوچک شدن، روز به روز بزرگ و بزرگتر میشود، گفت: متاسفانه فضای اقتصاد را اقتصاد دولتی فراگرفته است.
پیشنیازهای تولید دست بخش خصوصی نیست
در ادامه سیدمحمدرضا مرتضوی، رییس هیاتمدیره کانون انجمنهای صنفی صنایع غذایی و دبیر انجمن صنفی آردسازان به تشابه مشکلات شاخههای مختلف صنعت اشاره کرد و گفت: این تشابه مشکلات نشان میدهد که در برنامهریزیهای کلان ایرادهایی وجود دارد که مانع بهرهبرداری صحیح از منابع صنعتی میشود و از همین رو باید به این مشکلات مشترک توجه بیشتری شود.مرتضوی با بیان اینکه در برخی چالشها توجهی به اقتصاد کشور نمیشود، اظهار کرد: متاسفانه در جریان برخی مسایل سیاسی، مقوله تولید تبدیل به موضوع دستچندمی کشور میشود و این در حالی است که دولتها و ملتهای خواهان اقتدار سیاسی چارهای جز توجه به تولید، توسعه اقتصاد و توجه به بخشهای صنعت و کشاورزی ندارند.رییس هیاتمدیره کانون انجمنهای صنفی صنایع غذایی با اشاره به اینکه باید بین دولت و بخش خصوصی آشتی برقرار شود، خاطرنشان کرد: 99درصد تولید غذا در دست بخش خصوصی است اما تمام پیشنیازهای تولید اعم از تصمیمگیری، تعیین نرخ خرید تضمینی محصولات کشاورزی، تعرفه واردات و... در دست دولت است.
دولت و بخش خصوصی آشتی کنند
در ادامه پانلی که به اعضای هیاتمدیره کانون انجمنهای صنفی صنایع غذایی اختصاص داشت، مجید افلاکی، دبیر انجمن صنفی فرآوردههای گوشتی اقتصاد هر کشوری را به یک دایره تشبیه کرد که نیمی از آن مربوط به تولید و نیم دیگر مربوط به اقتصاد پولی است و با انتقاد از افزایش نقدینگی در کشور گفت: افزایش نقدینگی لزوماً به معنای رشد تولید نیست و اگر نقدینگی در جهت تولید قرار نگیرد، قیمت تمام شده محصولات کاهش نخواهد یافت.افلاکی نیز بر ضرورت برقراری آشتی بین دولت و بخش خصوصی تاکید کرد و خواهان خروج دولت از مقوله تولید و نظارت کلی بخش دولتی بر تولید شد.در ادامه دبیر انجمن صنفی فرآوردههای گوشتی با بیان این موضوع که در صنایع غذایی نیز همانند سایر صنایع مشکلاتی برای کسب و کار وجود دارد، پیشنهادی را برای برقراری آشتی میان دولت و صنایع غذایی ارایه داد و گفت: پیشنهاد ما این است که دولت به صنایع غذایی که حاشیه سود آن از پنج تا 6درصد تجاوز نمیکند، امکانات، معافیتها و بخشودگی مالیاتی اختصاص دهد تا به این ترتیب آشتی بین دولت و صنایع غذایی از این نقطه آغاز شود.
شرایط تولید متلاطم است
مرتضی سلطانی، رییس هیاتمدیره انجمن تولیدکنندگان و صادرکنندگان ماکارونی، چهارمین سخنران این پانل بود که سخنان خود را با اشاره به پتانسیلهای تولید محصولات کشاورزی و ظرفیتهای موجود برای فرآوری این محصولات آغاز کرد.سلطانی شرایط را برای فرآوری محصولات کشاورزی و تولید مواد غذایی راحت اما نگاهمان را سخت توصیف کرد و افزود: متاسفانه در کشور ما اصرار بسیار زیادی بر تولید گندم و حصول خودکفایی در آن وجود دارد و این در حالی است که حتی امکان نگهداری 9میلیون تن گندم مازاد بر نیاز را نداریم.رییسهیات مدیره انجمن صنفی تولیدکنندگان و صادرکنندگان ماکارونی دخالت دولت را موجب ایجاد شرایط متلاطم برای تولیدکنندگان مواد غذایی دانست و اظهار امیدواری کرد که روزی دخالت بخش دولتی در امور بخش خصوصی پایان یابد.سلطانی به رشد صادرات مواد غذایی از 224 میلیون دلار در سال 83 به 2/1میلیارد دلار در سال 88 اشاره کرد و گفت: معلوم نیست اگر این توانمندیها مدیریت نشود، راه به کجا خواهد برد؟
اصل 44 در صنعت غذا اجرا شود
بهروز فروتن، بنیانگذار صنایع غذایی بهروز و مدیر مرکز تحقیقات صنایع غذایی آخرین سخنران این پانل بود که در ابتدای سخنانش تاکید کرد که هدف فعالان صنایع غذایی از بیان مشکلات و تنگناها، سیاهنمایی یا بزرگنمایی آنها نیست.وی در سخنانی کوتاه به افزایش تولید محصولات کشاورزی از 25میلیون تن در 25 سال پیش به 100میلیون تن در حال حاضر اشاره کرد و گفت: در سند چشمانداز 20ساله میزان تولید محصولات کشاورزی به 300 میلیون تن خواهد رسید و اگر امکانات بالفعل نشود، ننگی برای مدیریت ما خواهد بود.فروتن خواهان اجرای اصل 44 در صنایع غذایی شد و اظهار کرد: در تمام دنیا احترام به تولید و صنعت حرف اول را میزند و بعد به مقوله اقتصاد پرداخته میشود اما متاسفانه در کشور ما چنین نیست و واحدهای تولیدی یکی پس از دیگری تعطیل میشود.این پیشکسوت صنایع غذایی در پایان تاکید کرد: ارتباط، همدلی و همقدمی ما میتواند منجر به زندگی راحتتر و رفع مشکلات شود.